Rekuperacja (rekuperacja ciepła) (łac. recuperatio) - w przemyśle (np. metalurgicznym) odzyskiwanie energii, w celu dalszego jej wykorzystania. Proces ten prowadzony jest w różnego rodzaju urządzeniach (czasami zwykłych wymiennikach ciepła) zwanych rekuperatorami (albo nagrzewnicami).
W układach wentylacji mechanicznej w przyszłościowych budynkach, w tym również w domach jednorodzinnych, wykorzystuje się rekuperację ciepła w celu spadku zużycia energii , a oprócz tego dobowej stabilizacji temperatury wnętrz. Wykorzystane ciepłe powietrze oddaje energię do układu, w którym ogrzewane jest świeże powietrze. Najprostszym wyjściem stosowanym w układach wentylacyjnych jest rekuperator.Stosowane są też układy buforujące i przechowujące energię cieplną.Rekuperacja, potocznie zwana wentylacją mechaniczną lub wentylacją wymuszoną może ściśle współpracować z GWC - gruntowym wymiennikiem ciepła